Updates

Aandelen Nederland

OCI

Advies
houden
Aandelen Nederland

Aperam

Advies
kopen
Aandelen Nederland

ASR

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Air France-KLM

Advies
houden
Aandelen Nederland

Ebusco

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

Alfen

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

Prosus

Advies
houden
Aandelen Nederland

Van Lanschot Kempen

Advies
kopen
Aandelen Nederland

ForFarmers

Advies
kopen

Volgens de ervaring van Fisher Investments Nederland kunnen langetermijnbeleggers lessen trekken uit 2023

advertorial

Opmerking: ons politieke commentaar is bewust onpartijdig. Fisher Investments Nederland heeft geen voorkeur voor een politieke partij of kandidaat. We beoordelen politieke gebeurtenissen alleen op hun potentiële gevolgen voor de markt en de economie. Anders zouden we in onze ogen de weg vrijmaken voor politieke vooringenomenheid en als gevolg daarvan beleggingsfouten maken.

Als 2022 een jaar was om te vergeten voor beleggers, dan was 2023 ongetwijfeld een jaar om niet te missen. In 2022 beleefden beleggers een tumultueuze berenmarkt—een marktdaling van meer dan 20% – die haar bodem bereikte op 12 oktober 2022. Rond die tijd daalde het sentiment onder beleggers tot het niveau in lijn met de metingen tijdens de wereldwijde financiële crisis in 2008, ondanks een economische realiteit die beter was dan velen vreesden. De grote kloof tussen het sombere sentiment en de realiteit voedde een nieuwe stierenmarkt die het hele jaar 2023 aanhield, ondanks enkele schommelingen – waaronder een correctie. In dit artikel bespreken we een aantal belangrijke beleggingslessen die Fisher Investments Nederland heeft geleerd van 2023 en die langetermijnbeleggers volgens ons in gedachten moeten houden.

Volatiliteit is normaal in het beginstadium van stierenmarkten

Negatieve volatiliteit steekt vaak de kop op in nieuwe stierenmarkten, waardoor beleggers zich zorgen maken of de nieuwe stierenmarkt eigenlijk een opleving is in een dalende markt.

Sinds het dieptepunt van de berenmarkt in oktober 2022, beleefde de MSCI World Index verschillende terugtrekkingen. Kleinere terugtrekkingen deden zich voor in december 2022, net toen de nieuwe stierenmarkt op gang kwam, gevolgd door een pullback in maart die werd gedreven door de angst voor faillissementen van regionale banken. Zoals Fisher Investments Nederland in eerdere artikelen heeft besproken, sloeg de volatiliteit aan het einde van de zomer opnieuw toe – toen een correctie (gemeten in USD) de markten trof toen ze nieuwe recordhoogtes naderden. De correctie – een sentimentgedreven neergang van 10-20% – werd aangewakkerd door verschillende angsten, waaronder stijgende langetermijnrendementen, verhoogde energieprijzen en een mogelijke stillegging van de Amerikaanse overheid. Ondanks de volatiliteit, stegen de markten opnieuw en bereikten ze in november nieuwe recordhoogtes.

Net als kleinere pullbacks zijn correcties niet ongebruikelijk in nieuwe stierenmarkten. Zoals te zien is in afbeelding 1, krijgen nieuwe stierenmarkten (naast meerdere pullbacks) meestal te maken met ten minste één correctie voordat ze het break-evenpunt bereiken.

Figuur 1: terugtrekkingen (en correcties) zijn normaal in het beginstadium van stierenmarkten

Dagen met een daling van 20% Voortschrijdend rendement na een terugval

(niet geannualiseerd)

Aantal terugtrekkingen en correcties in de eerste 24 maanden van een stierenmarkt
Piek Dal 6 maanden 12 maanden 24 maanden Daling van 2%-5% Daling van 5%-10% Correctie van 10-20%
28-02-1973 30-09-1974 30,3% 24,1% 45,6% 2 0 1
20-11-1980 12-08-1982 36,2% 47,3% 54,4% 9 2 1
27-08-1987 26-10-1987 21,4% 24,7% 40,4% 4 4 0
04-01-1990 28-09-1990 18,6% 20,9% 18,5% 2 2 2
20-07-1998 05-10-1998 32,6% 35,8% 43,8% 4 4 1
27-03-2000 09-10-2002 9,7% 35,5% 51,2% 8 1 1
30-10-2007 09-03-2009 60,7% 70,6% 94,5% 8 5 1
02-05-2011 04-10-2011 20,2% 23,7% 44,0% 4 2 2
26-01-2018 25-12-2018 20,5% 31,0% 48,1% 2 2 0
12-02-2020 23-03-2020 43,9% 74,0% 88,1% 10* 4* 0*
04-01-2022 12-10-2022 18,1% 21,8% ? 2 2 1
Mediaan 21,4% 31,0% 46,9% 4 2 1
Gemiddelde 28,4% 37,2% 52,9% 5,3 2,6 0,9

Bron: Global Financial Data, per 24-11-2023. Rendement van de MSCI World Price Index, 31-12-1969 t/m 22-11-2023. Bij het berekenen van de mediaan en het gemiddelde hebben we 2022 uitgesloten. In verband met de beschikbaarheid van gegevens wordt voor de periode van 31-12-1969 t/m 31-12-1975 gebruikgemaakt van de maandelijkse indexwaarden van het totaalrendement. Daarna worden de dagelijkse indexwaarden van het prijsrendement gebruikt. De indexpieken en -dalen van voor 1975 en de daarop gebaseerde berekeningen zijn dan ook vastgesteld aan de hand van de indexwaarde aan het einde van de maand die het dichtst bij de feitelijke piek- en daldata van het dagelijkse prijsrendement (zonder dividend) van de MSCI World Index ligt. Weergegeven in USD. *Aantal terugtrekkingen en correcties in de eerste 14 maanden als gevolg van het begin van een nieuwe berenmarkt.

Proberen de volatiliteit op de korte termijn te timen is bijna onmogelijk, maar gelukkig is het voor langetermijnbeleggers niet nodig. Belegd blijven ondanks volatiliteit is niet gemakkelijk, maar het gemiddelde jaarlijkse rendement op wereldwijde aandelen van +8,6% omvat zowel stieren- als berenmarkten.[i] Ongeacht de volatiliteit op korte termijn, duren stierenmarkten langer en zijn ze sterker dan berenmarkten – daarom gelooft Fisher Investments Nederland dat beleggers die gedisciplineerd blijven, meer kans hebben om op koers te blijven om hun beleggingsdoelen op lange termijn te bereiken.

Hogere rentes zijn niet per definitie funest voor de techsector

Tijdens de berenmarkt van 2022 kreeg de IT-sector (Informatietechnologie) het zwaar te verduren en presteerde de sector minder goed dan de bredere markt. Sommigen schreven deze slechte prestaties toe aan de stijgende rente, omdat centrale banken overal ter wereld de rente verhoogden om de inflatie te beteugelen. De theorie is dat toekomstige winsten van techbedrijven minder waard zijn ten opzichte van schatkistpapier wanneer de rente hoog is of stijgt. Dat komt omdat Fisher Investments Nederland denkt dat beleggers groeibedrijven in de technologiesector waarderen op basis van de verwachte winsten in de verre toekomst, en wanneer de rente laag is, lijken die verwachte toekomstige winsten goede waarde voor hun geld. Als de rente stijgt, is de contante waarde van die toekomstige winsten minder waard omdat beleggers op korte termijn een beter alternatief voor hun geld kunnen vinden.

Omdat de rente in 2023 hoog bleef, meenden sommige beleggers dat de techsector ondermaats zou blijven presteren. In plaats daarvan presteerde deze sector ongeveer 25% beter dan de bredere markt, ondanks verdere renteverhogingen door de centrale banken in de loop van het jaar (figuur 2).[ii]

Figuur 2: technologie presteert beter dan de bredere markt in 2023

Bron: FactSet, per 23-11-2023. Het totaalrendement van de MSCI World Information Technology Index en MSCI World Index, dagelijks, van 01-01-2023 t/m 22-11-2023. Weergegeven in USD.

Volgens sommigen zijn stijgende rentetarieven ook problematisch voor techbedrijven, omdat hierdoor de kredietverlening zou kunnen opdrogen, wat schadelijk is voor de sector. Volgens Fisher Investments Nederland vormen tragere kredietomgevingen, in tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, geen grote bedreiging voor de sector. Dit komt doordat ‘s werelds grootste techbedrijven (inclusief tech-achtige bedrijven) uitzonderlijk sterke balansen hebben. Hoogwaardige, op groei gerichte technologiebedrijven kunnen hun expansie zelf financieren zonder een beroep te hoeven doen op leningen, in vergelijking met bedrijven die meer conjunctuurgevoelig zijn. Technologiebedrijven profiteren van langetermijntrends en zijn mogelijk minder gevoelig voor tragere groei-economieën.

Een andere mogelijke reden voor de outperformance van de techsector in 2023 kan worden toegeschreven aan ‘opveereffect’ – een term die wordt gebruikt door Fisher Investments Nederland om de tendens te beschrijven dat bedrijven die het slechtst presteren in berenmarkten het sterkst opveren in de eerste fasen van een nieuwe stierenmarkt. Tech en andere categorieën met tech-achtige kenmerken presteerden aanzienlijk minder goed in 2022, desondanks presteerden ze beter dan de markt in de nieuwe stierenmarkt.

In de visie van Fisher Investments Nederland – en zoals aangetoond in 2023 – zijn een trager groeiend economisch klimaat en stijgende rentetarieven juist in het voordeel van sterke, op groei gerichte bedrijven.

Het Midterm Miracle heeft (weer) wat opgeleverd

Het befaamde “Midterm Miracle” verwijst naar de sterke rendementen die optreden tijdens de eerste drie opeenvolgende kwartalen na de tussentijdse verkiezingen in de VS. Deze drie kalenderkwartalen hebben niet alleen een hoge frequentie van positieve rendementen – ze hebben ook een gemiddeld rendement van de MSCI World Index van 19,5% sinds 1970.[iii] In 2023 bleef het Midterm Miracle op koers, waarbij wereldwijde aandelen met 26,3% stegen over een periode van negen maanden (figuur 3).[iv]

Figuur 3: het Midterm Miracle was deze keer beter dan gemiddeld

Bron: FactSet, as of 23-11-2023. Gemiddeld rendement van de MSCI World Total Return Index in het laatste kwartaal van het tweede jaar tot aan het einde van een Amerikaanse presidentiële cyclus, dagelijks, 01-10-1970 t/m 31-12-2019 en het rendement van de MSCI World Total Return Index, dagelijks, 30-09-2022 t/m 22-11-2023. Weergegeven in USD.

Wat is de reden achter het succes van het Midterm Miracle? Het antwoord is eenvoudig voor Fisher Investments Nederland: politieke impasse. Een algemeen positief punt voor de markten is dat een politieke patstelling de kans verkleint dat er ingrijpende wet- of regelgeving wordt aangenomen die onzekerheid zou kunnen creëren voor financiële markten. Toekomstgerichte markten geven doorgaans de voorkeur aan een gunstiger politiek klimaat, zonder het soort politieke verrassingen dat winnaars en verliezers in de economie creëert. De tussentijdse verkiezingen in de VS in 2022 zorgden voor een patstelling, waarbij de macht over de regering sterk verdeeld was langs partijlijnen, en er weinig of geen controversiële wetsvoorstellen in 2023 werden ingediend.

Volgens Fisher Investments Nederland was de Midterm Miracle een sterke herinnering voor beleggers aan de positieve impact die een politieke patstelling kan hebben op de markten. Dit was een stukje beleggingswijsheid dat de markten ons in 2023 meegaf en nog altijd geldt.

Stilstaan bij de beleggingslessen die we hebben geleerd

Fisher Investments Nederland raadt langetermijnbeleggers aan om stil te staan bij de lessen die de markten ons in 2023 hebben meegegeven. Van gedisciplineerd blijven tot de rugwind die wordt geleverd door politieke patstelling, 2023 zat vol tijdloze wijsheid voor de langetermijnbelegger.

Volg ons op social media voor de laatste marktontwikkelingen en updates van Fisher Investments Nederland:

Fisher Investments Nederland is de handelsnaam die wordt gebruikt door de vestiging van Fisher Investments Luxembourg, Sàrl in Nederland (“Fisher Investments Nederland”). Fisher Investments Luxembourg, Sàrl is een in Luxemburg geregistreerde besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (ondernemingsnummer: B228486) wat ook handelt onder de naam Fisher Investments Europe (“”Fisher Investments Europe””). Fisher Investments Europe staat onder toezicht van de CSSF. Statutaire zetel Fisher Investments Europe: K2 Building, Forte 1, Third Floor, 2a rue Albert Borschette, L-1246 Luxembourg. Fisher Investments Europe besteedt sommige aspecten van het dagelijkse beleggingsadvies, portefeuillebeheer en portefeuillehandelingen uit aan gelieerde ondernemingen.

Dit document bevat de algemene visie van Fisher Investments Europe en dient niet te worden beschouwd als persoonlijk beleggings- of belastingadvies of een afspiegeling van de prestaties van cliënten. Er wordt niet gegarandeerd dat Fisher Investments Europe deze visie zal handhaven. Deze kan immers veranderen op grond van nieuwe informatie, analyses of heroverweging. Niets in dit document is als aanbeveling of prognose van marktomstandigheden bedoeld. Het is eerder bedoeld om een standpunt weer te geven. De huidige en toekomstige markten kunnen sterk afwijken van de hier geschetste scenario’s. Bovendien worden geen garanties gegeven met betrekking tot de nauwkeurigheid van eventuele aannames gem

[i] Bron: FactSet, as of 19-12-2023. Het totaalrendement van de MSCI World Index met nettodividenden omvat 8,59%, 31-12-1969 t/m 31-12-2022, weergegeven in USD.
[ii] Bron: FactSet, as of 23-11-2023. Het totaalrendement van de MSCI World Information Technology Index en MSCI World Index, dagelijks, van 01-01-2023 t/m 22-11-2023. Weergegeven in USD.
[iii] Bron: FactSet, as of 23-11-2023. Gemiddeld rendement van de MSCI World Total Return Index in het laatste kwartaal van het tweede jaar tot aan het einde van een Amerikaanse presidentiële cyclus, dagelijks, 01-10-1970 t/m 31-12-2019 en het rendement van de MSCI World Total Return Index, dagelijks, 30-09-2022 t/m 22-11-2023. Weergegeven in USD.
[iv] Ibid.