Updates

Aandelen Nederland

AkzoNobel

Advies
houden
Aandelen Internationaal

Bayer

Advies
kopen
Aandelen Internationaal

Tesla

Advies
houden
Aandelen Nederland

BAM

Advies
houden
Aandelen Nederland

Brunel

Advies
houden
Aandelen Nederland

Sligro

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

Accsys

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Royal Dutch Shellº

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Vastned Retail

Advies
houden
Aandelen Internationaal

Facebook

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Aalberts

Advies
houden
Aandelen Nederland

TKH

Advies
kopen
Aandelen Internationaal

BP

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

DSM

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Nieuwe Steen Investments

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Unilever

Advies
kopen
Aandelen Nederland

PostNL

Advies
kopen

Updates

Aandelen Nederland

AkzoNobel

Advies
houden
Aandelen Internationaal

Bayer

Advies
kopen
Aandelen Internationaal

Tesla

Advies
houden
Aandelen Nederland

BAM

Advies
houden
Aandelen Nederland

Brunel

Advies
houden
Aandelen Nederland

Sligro

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

Accsys

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Royal Dutch Shellº

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Vastned Retail

Advies
houden
Aandelen Internationaal

Facebook

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Aalberts

Advies
houden
Aandelen Nederland

TKH

Advies
kopen
Aandelen Internationaal

BP

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

DSM

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Nieuwe Steen Investments

Advies
kopen
Aandelen Nederland

Unilever

Advies
kopen
Aandelen Nederland

PostNL

Advies
kopen
Opinie Hein Praats, 22 feb 2018 09:31

Waar gaat het heen met de volatiliteit?

0 0 Leestijd ongeveer

Voor de koersdalingen van begin deze maand, waren beleggers relatief underhedged voor volatiliteitsrisico als gevolg van stijgende koersen, lage beweeglijkheid en een totaal gebrek aan angst. Daar is nu verandering in gekomen.

De VIX-index meet de beweeglijkheidsverwachting van de aandelenmarkt voor de komende 30 dagen, gebaseerd op S&P 500-indexopties. Vóór de recente beurscorrectie lag het gemiddelde niveau van de VIX, gemeten sinds 1990, op 19,3. Over de afgelopen drie jaar lag dat cijfer onder 13. Vorig jaar sloot de VIX zelfs vaker dan ooit onder 10.

Grootste beweging volatiliteit ooit

Tot voor kort hadden aandelenbeleggers de tijd van hun leven. Daarbij leken ze geen flauwe notie te hebben van de risico’s die er met de aandelenmarkten gemoeid zijn. Begin deze maand kwam daar plotseling verandering in, toen een verkoopgolf deze markten overspoelde. De VIX maakte zijn grootste dagbeweging ooit, en steeg met 117%, van 17 naar 37.

Om een en ander in perspectief te plaatsen: gebaseerd op officiële cijfers van de VIX, beschikbaar vanaf 1990, werd het allerhoogste niveau van 89,53 bereikt op 24 oktober 2008, ten tijde van de financiële crisis. Maar omdat de rekenmethode in 2003 aanzienlijk veranderde, werd de waarde daaraan voorafgaand opnieuw berekend. Gegevens van de ‘oude’ methode gaan echter terug tot 1986. Op basis daarvan komt het hoogste intraday-niveau ooit uit op 172,79. Dat deed zich voor op 20 oktober 1987, de dag na Zwarte Maandag.

Grote shortposities

Terug naar het heden. Lineaire regressie leert dat de forse opwaartse beweging van de VIX niet in historische verhouding staat tot de neerwaartse beweging van de S&P500. Begin deze maand was er meer aan de hand. Door de uitzonderlijk lage prijsniveaus van volatiliteit in de afgelopen jaren nam de populariteit van ETP’s (Exchange Traded Products) op shortposities in de VIX enorm toe.

Verkopers van de VIX ontvingen elke maand mooie volatiliteitsrisicopremies van beleggers die volatiliteit kochten om zich in te dekken tegen een neerwaartse beweging van hun aandelenportefeuilles. Maar de over jaren opgebouwde winsten in deze op de beurs verhandelbare derivaten verdampten binnen een dag. Door het mechanische karakter van ETP’s werden shortposities steeds sneller en groter teruggekocht naarmate de prijs verder steeg.

Bijgevolg explodeerde de VIX nog harder. De VelocityShares Daily Inverse VIX Short-Term ETN van Credit Suisse verloor in een mum van tijd 90% aan waarde. Daarop besloot de Zwitserse bank om het product op te heffen. Nomura liquideerde kort daarna ook haar inverse volatiliteitsproducten.

Het nieuwe normaal?

Ook veranderde de vorm van de VIX-curve: die ging over van contango in backwardation. In rustige marktomstandigheden heeft deze curve de neiging omhoog te hellen (contango) doordat onzekerheid over aandelenbewegingen in de loop der tijd toeneemt. In tijden van stress verschuift de aandacht (en angst) juist naar de korte termijn en liggen VIX-waardes vroeg op de tijdslijn, boven die verder in de toekomst (backwardation). Op het dieptepunt van de correctie lag het VIX-futurescontract voor de eerste maand 9,5 boven die van de daaropvolgende 30 dagen.

Deze spread is ondertussen volledig verdwenen. Ook is de VIX alweer aanzienlijk in waarde gedaald; de eerstvolgende future (maart-expiratie) ligt op het moment van schrijven op 17.8.

Toch zullen financiële markten, door de verandering in sentiment die de correctie teweeg heeft gebracht, kwetsbaar blijven. Hoewel shortposities in de VIX zwaar zijn afgebouwd en de beweging terug omlaag gezien kan worden als vorm van normalisatie, lijken de dagen van de VIX onder 10 voorlopig geteld. Een range tussen de 15 en 25 – ‘black swans’ daargelaten – ligt de komende tijd meer voor de hand.

Alert

Selecteer de onderwerpen waarover u een Beleggers Belangen alert wilt ontvangen. Uw selectie wordt direct bewaard en kunt u op ieder moment zelf aanpassen.

Verder lezen?

Blijf dagelijks op de hoogte van het laatste beleggingsnieuws. Ontdek Beleggers Belangen nu vanaf €14,50 per maand. Bent u nieuw en wilt u eerst meer informatie? Klik dan hier! 

 Bekijk onze abonnementen hier!