Updates

Aandelen Nederland

BAM

Advies
houden
Aandelen Nederland

ArcelorMittal

Advies
houden
Aandelen Nederland

ICT Group

Advies
houden
Aandelen Nederland

Heijmans

Advies
houden
Aandelen Internationaal

General Electric

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

Avantium

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

Aegon

Advies
houden
Aandelen Nederland

NN Group

Advies
kopen
Opinie Jaap Barendregt, 22 feb 2017 10:50

Onzekerheid kenmerkt beleggingsklimaat 2017

0 0 Leestijd ongeveer

Updates

Aandelen Nederland

BAM

Advies
houden
Aandelen Nederland

ArcelorMittal

Advies
houden
Aandelen Nederland

ICT Group

Advies
houden
Aandelen Nederland

Heijmans

Advies
houden
Aandelen Internationaal

General Electric

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

Avantium

Advies
verkopen
Aandelen Nederland

Aegon

Advies
houden
Aandelen Nederland

NN Group

Advies
kopen

De beleggingsrisico’s zijn in 2017 hoger dan in 2016. De bedreigingen hangen samen met de politiek in Europa en de VS en de snel gestegen inflatie. Beleggers kunnen ervan profiteren of hun risico beperken.

De laatste maanden reizen de strategen van de verschillende vermogensbeheerders en banken weer rond om hun klanten hun visie op de ontwikkelingen van het komende beleggingsjaar te geven. De strategen die wij spraken zijn overwegend van mening dat 2017 een jaar is met meer risico’s dan gewoonlijk. De inflatie doet zijn herintrede, er zijn in Europa meerdere beladen verkiezingen en er is nog altijd de Brexit. Daarbij is in de VS met Donald Trump een tot dusver sterk van het verleden afwijkende president aangetreden. Nu geldt echter wel dat deze gebeurtenissen en de volatiliteit die zij in de financiële markten kunnen veroorzaken, sterk van elkaar gaan afwijken wat betreft effect en tijdshorizon. De verkiezingen zijn dit najaar voorbij en de eventueel protectionistische en stimulerende maatregelen van Trump zullen door de besluitvormingsprocedure pas later effect hebben. Voor de opkomende inflatie geldt echter wel dat de effecten daarvan nu al optreden en mogelijkerwijze blijvend zullen zijn. We analyseren de beleggingseffecten.

Beleggingsklimaat 2017
De inflatie in de VS is de afgelopen maanden geleidelijk opgelopen. De kapitaalmarktrentes (zoals de tienjaarsrente) stegen mee omdat de beleggers ervoor gecompenseerd willen worden. De inflatie in Europa kwam de afgelopen weken plotseling in het middelpunt van de belangstelling te staan door een prijspeilstijging in Duitsland in december van 1,7% en van 1,9% in januari. De kapitaalmarktrentes reageerden vrij heftig. Pas toen duidelijk werd dat de ECB haar monetaire verruimingsbeleid er niet voor zou aanpassen, daalde vooral in Duitsland de tienjaarsrente op staatsleningen weer. Het argument van de ECB was onder meer dat sprake zou zijn van een tijdelijke verhoging vanwege de effecten van de olieprijsstijging.

Over enkele maanden zou dit effect zijn uitgewerkt waardoor de inflatietoename dus weer zou afnemen. Wel zou onderzoek worden gedaan naar zogeheten tweederonde-effecten. Daarmee wordt bedoeld dat de hogere olieprijs kan doorwerken in prijsverhogingen van andere producten waarbij olie als grondstof een rol speelt.
In landen waarvan de tienjaarsrente traditioneel hetzelfde patroon heeft als de Duitse, tekenden zich afwijkingen af. Zowel de Franse als Nederlandse tienjaarsrente kwam op meer afstand te liggen. Dat heeft te maken met het andere hierboven genoemde risico, te weten de verkiezingen. In beide landen zijn populistische bewegingen actief die groeien en die voorstander zijn van terugtreding uit de Europese Unie (zie kader rechtsonder). De obligatiemarkten maken zich hier dus druk om, waar de aandelenmarkten schijnbaar zonder zorgen een weg omhoog zoeken. Getuige de dalende VIX- en VAX-indices die de beweeglijkheid (volatiliteit) van de koersen weergeven, maken aandelenbeleggers zich weinig zorgen. Wat ons betreft hoort een crisis rond Griekenland ook bij de risico’s. Vermogensbeheerders die wij spraken maken zich zorgen over die nonchalante houding, omdat deze tot grote koersbewegingen kan leiden als het anders loopt dan verwacht, zoals bij de Britse Brexit-keuze.
Vermogensbeheerder Pimco meent dat de kansen op onverwachte gebeurtenissen (‘tail risks’) zijn toegenomen. Daarbij ziet Pimco de inflatie anders dan de ECB stijgen. Enerzijds ziet Pimco de kans op handelsoorlogen toenemen als Trump de Amerikaanse markt meer gaat afsluiten. Dit zal tot kostenverhogingen leiden (zie kader) omdat producenten en consumenten niet meer op de goedkoopste manier aan hun producten kunnen komen. Wij denken dat dit wel zal loslopen doordat de economische groei ook zal afnemen, met dus onder meer ook weer lagere olieprijzen. Per saldo zal de inflatie dan dus op korte termijn toch laag blijven. Pimco denkt anderzijds dat de maatregelen van Trump zoals fiscale stimulering, bij consumenten, producenten en landen ook positieve reacties (zogeheten ‘animal spirits’) kunnen losmaken die de economische groei juist bevorderen. In dat geval zal de inflatie juist toenemen. Volgens ons zijn daarmee twee scenario’s voor de toekomst het meest denkbaar: 1) lage groei en lage inflatie en 2) hogere groei en hogere inflatie.

Groei en inflatie lager
Het eerste scenario wijkt niet zo veel af van wat in 2016 speelde. De voordelen ervan zijn al geïncasseerd door obligatiebeleggers (de dalende rente leidde tot forse koerswinsten). De aandelenkoersen zijn achter gebleven bij de obligatiekoersen doordat de bedrijfswinsten maar matig zijn gegroeid. De waardering van de aandelen is door de combinatie van die beperkte winststijging en toch enige koersstijging aan de hoge kant geworden, vooral in de VS. Al met al is dit een beleggingsklimaat dat voor de toekomst beperkte rendementen biedt. De hype die door de verkiezing van Trump en zijn aangekondigde stimuleringsbeleid is ontstaan bij aandelen van financiële bedrijven (door de tijdelijk hogere rente) en cyclische aandelen (door de groeiverwachtingen), zakt volgens ons in dit scenario in de loop van 2017 in, met zelfs negatieve gevolgen voor deze aandelen. Beleggers kunnen bij de aandelen dan hun risico beperken door weer in de vertrouwde defensieve aandelen met relatief hoge dividenden te beleggen want zij zullen een comeback maken. Bij obligaties kan het beste worden belegd in obligaties met hoge coupons en beperkt risico, de hoogrentende investment grade-obligaties.

Groei en inflatie hoger
Het tweede scenario (hogere groei en hogere inflatie) is ongunstiger voor obligatiebeleggers en gunstiger voor aandelenbeleggers: bedrijven kunnen makkelijker hun prijzen en daarmee hun winst verhogen. Financiële dienstverlener State Street verwacht dat het stimuleringsbeleid van Trump zal leiden tot een verlengde opwaartse beweging van de Amerikaans economische cyclus. Dat betekent dat de hoge koers-winstverhoudingen aldaar die onhoudbaar leken te worden, volgens ons toch ook weer houdbaar kunnen blijven: als de winst per aandeel van de bedrijven sterk stijgt, dalen die verhoudingen zodat het gevaar van overwaardering afneemt. Bij de aandelen kan het dan dus juist lonen om te beleggen in financiële bedrijven en in energetische en industriële, meer conjunctuurgevoelige bedrijfstakken. Deze zijn aanzienlijk gevoeliger voor inflatie dan defensieve bedrijven en nutsondernemingen. Bij obligaties kan in dit scenario naast de hoogrentende investment grade-obligaties gedacht worden aan high yield-obligaties omdat het faillissementsrisico bij hogere economische groei daalt. Ook kan op het risico van een hogere inflatie worden ingespeeld met aan inflatiegerelateerde obligaties, waarvan de coupon meeloopt met de inflatie. Op dit moment ontvouwt zich dit scenario. Het kader geeft de beleggingstips die daar naar onze opvatting bij horen.

 

Beleggingsklimaat in 2016
De laatste jaren kenden lage economische groei en lage inflatie. Dit was geen uitbundig klimaat voor aandelen doordat de bedrijfswinsten matig groeiden. Er was wel sprake van koersstijgingen. De combinatie van matige winsttoename en koersstijgingen heeft vooral in de Verenigde Staten – waar de koersen harder zijn gestegen dan in Europa – geleid tot historisch hoge koerswinstverhoudingen. In onze ogen is daarom in de VS sprake van een gespannen markt die bij een forse tegenslag flink kan reageren. Voor obligatiehouders was juist sprake van een gunstig klimaat. De lage inflatie leidde tot lage rentes en forse koerswinsten. Veel van het overvloedig aanwezige spaargeld stroomde naar de obligatiemarkten.

 

De risico's zitten in Europa vooral in de politieke processen
Dit jaar zijn er verkiezingen in Duitsland, Nederland, Frankrijk en wellicht Italië. Over de laatste twee maken euro-aanhangers zich de meeste zorgen. In Duitsland en Nederland zullen anti-Europapartijen waarschijnlijk wel zetels winnen, maar geen meerderheid behalen. In Italië lijkt de anti-Europapartij sterker, maar ook deze krijgt vermoedelijk geen meerderheid. In Frankrijk gaat het om presidentsverkiezingen waarbij het parlement onveranderd blijft. Gewoonlijk volgt een tweede ronde tussen de twee kandidaten die in de eerste ronde het hoogst eindigden. In dat scenario wordt volgens de huidige peilingen de anti-Europakandidaat Marine Le Pen niet gekozen, wat betekent dat ook Frankrijk gedomineerd blijft door pro-Europeanen. Mocht Le Pen onverwacht toch winnen, dan reageren de financiële markten waarschijnlijk nog heftiger dan na de Brexit in juni 2016. De aandelenkoersen stonden toen onder sterke druk en staatsobligaties werd geruild voor veilige Duitse en Amerikaanse. Zolang de uitslag niet bekend is, zullen de financiële markten dit risico wel inprijzen, wijs geworden door de EU-referendumuitslag in het VK.

 

Economische opvattingen van president Donald Trump
Voor Trump geldt ‘America first’. Banenverlies in de VS komt volgens hem mede door economische invloed van buitenaf. Daarom wil hij landen die een betalingsoverschot met de VS hebben straffen en import bemoeilijken met invoertarieven. Maar handelsrestricties leiden per definitie tot hogere prijzen. Ook wil hij belastingen verlagen en binnenlandse investeringen verhogen.

 

Tips bij scenario 2
Onze Koerswijzer achterin het blad vormt een goede bron voor de aandelen en obligaties die bij scenario 2 aantrekkelijk zijn om te bezitten. In de afgelopen maanden zijn wij met onze adviezen opgeschoven naar dit scenario. Het gaat om banken, verzekeraars en hun hoogrentende obligaties waarover wij steeds positiever zijn geworden, en om cyclische aandelen. In de financiële sector hebben wij koopadviezen voor Aegon, ASR, ING, Allianz, Experian, HSBC en JPMorgan Chase. In de bouw en industrie tippen we SIF, Aalberts, AMG, ArcelorMittal, Hunter Douglas, ASM International, TKH en Siemens. Bij de obligaties gaat het om hoogrentende investment gradebeleggingen bij Rabobank, Delta Lloyd, ASR en een high yield-obligatie van SRLeven. Voorts is er de Inflatielinker DB x-trackers II iBoxx Global Inflation Linked ETF. Een inflatielinker kenmerkt zich door een coupon die meestijgt met de inflatie. De hoogrentende obligaties hebben veelal een eerste aflosmogelijkheid op middellange termijn. De rente- en dus inflatiegevoeligheid is bovendien beperkt door hun hoge coupon. 

 

Lees ook: Acht Belgische juweeltjes voor 2017


Wie mag dit artikel niet missen? U kunt als abonnee dit artikel cadeau geven aan uw vrienden of familie. Klik bovenaan het artikel op de link en het artikel wordt per e-mail doorgestuurd.


Alert

Selecteer de onderwerpen waarover u een Beleggers Belangen alert wilt ontvangen. Uw selectie wordt direct bewaard en kunt u op ieder moment zelf aanpassen.

Verder lezen?

Blijf dagelijks op de hoogte van het laatste beleggingsnieuws. Ontdek Beleggers Belangen nu vanaf €10,95 per maand. Bent u nieuw en wilt u eerst meer informatie? Klik dan hier! 

 Bekijk onze abonnementen hier!