Weer een hoogmoedige Roubini
Ik kreeg gisteren een link doorgestuurd naar een artikeltje vol
met (wederom) pessimistische woorden van Nouriel Roubini. De
intelligente koppen op de obligatiemarkten zijn het niet met hem
eens.
Roubini liet weer van zich horen en de media waren er natuurlijk
als de kippen bij om zijn woorden op te tekenen. De markt is
volgens hem 'te snel, te vroeg en te veel omhoog gegaan'. Dr. Gloom
heeft zich vaker in dergelijke bewoordingen geuit. Ik wil de lezers
graag even herinneren zijn woorden van begin april toen de
aandelenmarkten net met hun stijging begonnen.
Roubini op 7 april dit jaar: 'Beste beleggers, geniet van de
deadcate bounce, ofwel de grote 'sucker's rally' van deze
bearmarkt….wacht niet te lang met het aan boord springen van de
financiële Titanic die de volgende financiële ijsberg gaat raken. U
kunt als belegger straks platgedrukt worden als u rent voor een
reddingsboot'.
In mijn column van 14 april ben ik vol in de aanval
gegaan tegen Roubini (en tegen een andere pessimist Nassim Taleb).
De hoogmoed die uit de woorden van Roubini en Taleb spatte
beschouwde ik als een contrasignaal. Of ik de woorden 'te vroeg, te
snel en te hoog' weer hoogmoedig vind? Het antwoord op deze vraag
luidt volmondig ja!
Twee redenen. Ten eerste is er op de financiële markten geen ruimte
voor dergelijke stelligheid. Op de financiële markten spelen zoveel
factoren een rol, niet in de laatste plaats de emotie van de
belegger, dat voorspellingen per definitie heel moeilijk zijn. Ten
tweede geven veel objectieve marktindicatoren, bijvoorbeeld op de
obligatiemarkten, een ander signaal dan Roubini.
Weet u, ik kan nu net zoveel redenen bedenken waarom Roubini gelijk
zou kunnen krijgen als dat ik redenen kan bedenken waarom hij geen
gelijk krijgt. Tegen zijn negatieve argumenten dat er te veel geld
is gecreëerd en dat het herstel alleen kan worden toegeschreven aan
monetaire en overheidsstimuli, kan ik de volgende niet uitputtende
lijst van positieve factoren inbrengen:
- rente staat heel laag (steeds meer mensen
beginnen zich daaraan te irriteren en willen meer met hun
geld)
- er staat überhaupt veel geld aan de zijlijn,
ook van professionele beleggers die nog lang veel kasgeld hebben
aangehouden
- het herstel van de economie kan ook weleens
sneller gaan dan gedacht, vooral door de nog altijd positieve
ontwikkelingen in de Bric-landen, bedrijfsvoorraden die moeten
worden aangevuld, et cetera
- de markt voor fusies en overnames lijkt weer
langzaam op gang te komen.
Het probleem van economische argumenten is vaak dat ze zo
dubbelzinnig zijn. Een lage rente kan een goed teken, maar ook een
slecht teken zijn. Het is maar net wat de gek erin wil lezen.
Pessimisten zien de negatieve kanten en optimisten de positieve
kanten. Ik laat liever de markt bepalen waar we naar toegaan.
Technische analyse kan behulpzaam zijn bij het bepalen van de
trend.
Maar we kunnen ook kijken naar hoe bijvoorbeeld de obligatiemarkten
denken over faillissementsrisico's van bedrijven. Op de
obligatiemarkten werken doorgaans de knappere koppen, omdat deze
markten abstracter zijn dan aandelen. Zo valt me de laatste tijd op
dat het rendement op Amerikaanse AA-leningen is gezakt onder het
niveau van 2005, van ver voor de crisis dus (zie onderstaande
figuur).

Hoe lager de yield, hoe veiliger
beleggers de betreffende obligaties vinden. Blijkbaar schatten
bedrijfsobligatiebeleggers nu de risico's op faillissement van de
betere bedrijfsleningen nu zelfs lager in dan voor de
kredietcrisis. Ook de verzekeringspremies op bedrijfsobligaties
(CDS'en) zijn de laatste tijd enorm gezakt (hoewel nog niet op het
niveau van voor het begin van de crisis).
Tja, wie moeten we geloven: de collectieve intelligentie van de
obligatiemarkten of de hoogmoedige Nouriel Roubini? Ik hou het op
de obligatiemarkten, maar zeg daar wel meteen bij dat het rendement
in mijn ogen wel erg laag aan het worden is. Ik geloof per saldo
dat de richting van de markt altijd correct op de (toekomstige)
onderliggende economische omstandigheden wijst, maar dat er
regelmatig sprake is van overdrijving.
Die overdrijving beginnen we nu te zien op de obligatiemarkten en
wellicht ook op de aandelenmarkten. Milde of wellicht zelfs zware
correcties zijn van alle dag. Maar dat neemt niet weg dat de
richting op de wat middellange en langere termijn duidelijk is:
omhoog. Totdat de grafieken en andere objectieve indicatoren het
tegendeel bewijzen.
Harry Geels is directeur Research
en partner bij INMAXXAin Naarden. Daarnaast is hij uitvoerend hoofdredacteur van
Technische en Kwantitatieve Analyse (TKA). De informatie in deze
opinie is niet bedoeld als individueel beleggingsadvies of als
aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. De standpunten
en vooruitzichten van Geels geven zijn mening weer in zijn
hoedanigheid als directeur Research.
, Harry Geels