Financieel gevaar: in aandelen of obligaties?

De markten zijn in de stress geschoten door een nieuwe oprisping van de eurocrisis. Staatsobligaties zijn gestegen en aandelen hebben het moeilijk. Indicatoren wijzen echter op gevaar voor obligatiebeleggers.

De financiële markten kunnen beleggers tot waanzin drijven. Het verleden heeft dit vaker aangetoond. Denk aan de zeepbellen die we in TMT-aandelen eind jaren negentig of de vastgoedmarkt in de jaren tot aan 2007 hebben gezien. Momenteel zien we de waanzin van beleggers terug in de staatsobligaties van de veilige havens, de VS en Duitsland, om de belangrijkste te noemen.

Wat we nu in staatsleningen van de veilige landen zien, laat zich overigens beter omschrijven als een antibubble, zoals een van de beste strategen van de wereld, Jeremy Grantham (GMO), dat noemt. De obligatiekoersen stijgen niet omdat beleggers zo euforisch zijn (zoals in een echte bubble), maar uit angst. De vraag is wanneer de (anti)bubble gaat barsten.

Onderstaand plaatje, afkomstig van GaveKal, laat de rollende koersbeweging van het afgelopen jaar zien (in vakjargon: de 12-maands Rate of Change, ROC). Als de ROC-lijn, de rode lijn, bij de bovenste stippellijn staat, betekent dit dat de US T-bondfuture meer dan 20% gestegen is in een jaar. In de afgelopen decennia is de obligatiemarkt steeds sterk gaan corrigeren als die in een jaar met meer dan 15% is gestegen.
 

Een ROC boven de 20% komt slechts zeer sporadisch voor. Dat maakt de markt rijp voor een stevige correctie. Zo’n correctie is des te meer waarschijnlijk, omdat het beleggen in staatsleningen van veilige havens nu een negatieve reële rente oplevert. Duitsland heeft de laatste 10-jaarslening geplaatst tegen een rente van 1,47%. Als we rekening houden met inflatie (dus kijken naar de reële rente), levert dit beleggers die de lening tien jaar vast willen houden niets op. Sterker nog, het betekent vermogensintering, zeker als we ook rekening houden met vermogensrendementsheffing en depotkosten.

Angst regeert

Waarom wordt er in iets belegd dat bij voorbaat verlies oplevert? Het is, zoals gezegd, pure angst. Net als, in het tegenovergestelde geval, euforie beleggers bedwelmt, zorgt angst ervoor dat beleggers nu niet goed nadenken. Het probleem is dat niemand weet wanneer markten weer bij zinnen komen. Timing is moeilijk. De internethype duurde ook veel langer dan menigeen dacht. Keynes zei niet voor niets dat ‘markten langer irrationeel kunnen zijn dan de belegger solvabel kan blijven’.

Sommige commentatoren en analisten zoeken wel naar rechtvaardigingen voor dergelijke koersstijgingen. Net zoals analisten tijdens de internethype nieuwe waarderingsmethodes gingen bedenken om de koersstijgingen van waardeloze internetaandelen te rechtvaardigen. Sommige analisten maken nu een verwijzing naar Japan om de lage ‘yields’ van obligaties te rechtvaardigen. Die vergelijking gaat echter mank. Japan heeft in een lange periode van deflatie gezeten. Er is bijna altijd sprake geweest van een positieve reële rente, ook nu nog.

Ik kan geen andere (rationele) reden voor de overdreven prijsstijging van staatsleningen van de veilige havens bedenken dan angst. En angst is een slechte raadgever. Waar dan te beleggen? Ik denk dat aandelen toch het betere alternatief zijn. Er zijn – ondanks de slechte prestaties van de Europese beurzen – genoeg aandelenbeurzen in de wereld die het de afgelopen half jaar goed hebben gedaan. De wereldeconomie groeit naar alle waarschijnlijkheid ook dit jaar met zo’n 4% door. Dus groei is er nog altijd.

En zelfs in Europa zijn er aandelen die het goed doen. Kijk naar onderstaande grafiek (bron wederom Gavekal), waarin de Europese aandelen worden gesplitst in aandelen die veel exporteren en dus profiteren van de groei in de wereld, de ‘export champions’ (rode lijn) en lokale bedrijven die het van de ontwikkelingen in Europa moeten hebben, de ‘national victims’ (groene lijn). Het verschil spreekt boekdelen.

 

Harry Geels is directeur Research en partner bij Inmaxxa Vermogensbeheer in Naarden. Daarnaast is hij hoofdredacteur van Traders Club Magazine (TCM). De informatie in deze opinie is niet bedoeld als individueel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. De standpunten en vooruitzichten van Geels geven zijn persoonlijke mening weer.  

LEES OOK

Clusterbomwet betuttelend en onpraktisch

Beleggers verprutsen 2% per jaar

Gefaseerd kopen in Rusland