'Het sentiment rond het aandeel is al maanden zonder meer
uitstekend te noemen. De goede kwartaalcijfers werden j.l. woensdag
dan ook met gejuich ontvangen.'
De kritische belegger dient zinnen zoals bovenstaande met scepsis
tegemoet te treden. De journalist in kwestie lijkt niet ingewijd in
de geheimen van de psychologie van het beleggen. Immers: als het
sentiment rond een aandeel zo goed is, mag verwacht worden dat de
koers gestegen is. Als het sentiment al heel lang zo goed is, mag
verwacht worden dat de koers op momentum te ver is doorgeschoten.
Als de kwartaalcijfers 'goed' waren, maar niet 'spectaculair
fantastisch', is de kans groot dat beleggers het aandeel
teleurgesteld in koers zullen laten dalen en de cijfers dus niet
'met gejuich zullen ontvangen'. Het sentiment heeft het aandeel
zijn tijdelijke graf in geprezen en geprijsd. Want ondanks de goede
cijfers wordt het afgestraft.
Toegegeven: dit is geen wet van Meden en Perzen. De kans is
slechts groot. Waar de journalist in de fout gaat, is dan ook met
de subtiele frase 'dan ook'. Hij suggereert dat het vanzelf spreekt
dat beleggers in de bedoelde omstandigheden dergelijke cijfers
geestdriftig zullen bejegenen. Daar zit zijn denkfout.
Dat brengt ons bij de hamvraag, de vraag die iedere belegger zich
dagelijks zou moeten stellen: waar staat dit aandeel momenteel, nu
ik overweeg het te (ver)kopen. De moeilijkheid (en de charme) van
beleggen is dat het geen wiskunde is. Een wiskundig probleem kan
net zo moeilijk zijn als het antwoord op de vraag of een aandeel
(ver)koopwaardig is, maar om geheel andere redenen.
Wie over voldoende grijze cellen, doorzettingsvermogen en tijd
beschikt, kan een moeilijk wiskundig vraagstuk soms leren
doorgronden. Daarmee houdt het op een vraagstuk te zijn.
Beleggen is oneindig complexer. Het bepalen van de intrinsieke
waarde van een aandeel is - hoewel buitengewoon lastig - relatief
simpel. Wat pas echt moeilijk is, is het maken van de inschatting
hoe alle andere beleggers tegen het aandeel aankijken. Dat bepaalt
immers het verloop van de koers. En dan hebben we het nog niet eens
over de moeilijkheid dat u ook nog eens de economische en politieke
toekomst moet kunnen voorspellen.
Wanneer u als enige na diepgravende studie en gebruikmaking van de
meest geavanceerde al of niet technische modellen tot de slotsom
bent gekomen dat het aandeel Porceleyne Fles (ik noem een
dwarsstraat) bijvoorbeeld 3% onder zijn intrinsieke waarde noteert,
mag u hooguit verwachten dat dit aandeel die achterstand ooit zal
inlopen, maar of dit vandaag nog, volgende maand of over dertig
jaar zal zijn, tja, dat staat er niet bij. En in het laatste (en
het op een na laatste) geval zijn de omstandigheden van economie,
bedrijfstak en bedrijf natuurlijk weer zo sterk veranderd dat u uw
sommen allang weer hebt moeten overdoen.
Beleggen is een variant van het dominospel. Anders dan bij
enerzijds schaken en anderzijds mens-erger-je-niet, is bij beleggen
en domino de mix tussen geluk en inzicht ideaal. De oningewijde kan
heus wel eens een potje winnen, maar op de lange duur komt de goede
speler altijd bovendrijven.
Hoe lang die duur is, vermeldt dit verhaal niet. Ik wens u een
voorspoedig 2011, met dominospelen, beleggen, en anderszins.



