Drie redenen waarom aandelen technisch nog niet capituleren

Op 5 juli hebben we de S&P500Index , die vijfhonderd grootste Amerikaanse bedrijven bevat, technisch onder de loep genomen. De belangrijkste aandelenindex van de wereld had toen een zogeheten hoofd-en-schoudersformatie voltooid. Er ontstond eind juni een lagere top (rs) en vervolgens zakte we eind juni, begin juli onder de steun van de bodem van februari en mei (zie pijltje).

Normaal gesproken is de voltooiing van een hoofd-en-schouderspatroon een betrouwbaar verkoopsignaal. Thomas Bulkowski die in zijn boek Encyclopedia of Chart Patterns duizenden koerspatronen heeft onderzocht, toont zelfs aan dat dit patroon in 93% van de gevallen uitkomt. Hij spreekt hier van een 'failure rate' van slechts 7%.

Niettemin heeft het patroon zijn belofte nog niet ingelost. De koers brak terug boven de zogeheten neklijn. Na een stijging in de eerste helft van augustus ontstond een nieuwe top, die echter niet voorbij die top van eind juni kwam. Zie het bovenste horizontale lijntje in de grafiek. Dat gaf de 'bears' weer hoop. Wellicht dat er sprake zou kunnen zijn van een zogeheten verlengde rechterschouder.

De stijgingen van de laatste dagen geven echter nog steeds geen uitsluitsel over wat de beurs gaat doen. Technisch zitten we in een soort niemandsland. Dat laat ook onze eigen AEX zien. De lagere twee toppen liggen lager dan die van april, maar er is nog geen sprake van een neerwaartse doorbraak door de horizontale steunzone die ligt tussen de 297 en 301, een soort driehoeksformatie dus.

Op basis van de ongewisse technische stand van de beurs hebben wij bij Inmaxxa enige weken geleden wel het aandelenbelang in de portefeuilles van onze cliënten met circa 40 tot 50% afgebouwd. Voor alle duidelijkheid gaat het om het belang in aandelen van ontwikkelde landen. In de opkomende markten zijn we nog steeds vol belegd.

Overigens gebruiken we een objectief (kwantitatief) model om te beoordelen of we aandelenbelangen moeten af- en weer opbouwen. Hier wordt nu een visuele analyse gegeven, hetgeen hopelijk iets gemakkelijker inzicht geeft in hoe de beurzen zich ontwikkelen en welke conclusies we hieruit kunnen trekken.

De grote vraag is natuurlijk wat de aandelenmarkten overeind houdt. Waarom blijven ze vooralsnog neutraal liggen? En waarom heeft de aanvankelijke voltooiing van het hoofd-en-schouderspatroon in de S&P500 (en vergelijkbare toppatronen in andere bekende indices als de CAC40) nog niet geleid tot een grotere daling?

In mijn ogen zijn daar drie oorzaken voor te geven. Ten eerste blijken ten enenmale opkomende markten structureel door te groeien. Ik heb in vele columns in de voorbij jaren gewezen op die groei. Met dit argument heb ik de doemdenkers in 2008 en begin 2009, die dachten dat we de crisis van de jaren dertig zouden overdoen, van repliek gediend.

Gisteren bleek opnieuw dat de groei van de opkomende markten vooralsnog niet te stuiten lijkt. De Chinese producentensector blijkt opnieuw hard door te groeien. Ook veel westerse bedrijven profiteren van de ontwikkelingen in de opkomende markten en weten, naast de nodige reorganisaties, de winsten goed op peil te houden. Dat veel, vooral internationaal opererende bedrijven, het operationeel en financieel goed blijven doen is de tweede reden waarom aandelen nog overeind blijven.

De derde reden heeft te maken met het lage rendement op staats- en veel bedrijfsleningen. Beleggers die nog wat rendement zoeken kunnen in de grootste beleggingssector, te weten obligaties, niet veel meer vinden dat én rendement geeft én waarschijnlijk niet in 'default' raakt. En op deposito zetten levert tot overmaat van ramp ook erg weinig op. Aandelen lijken nu relatief aantrekkelijk ten opzichte van obligaties. Op dit laatste ga ik morgen nader in.

Harry Geels is directeur Research en partner bij INMAXXAin Naarden. Daarnaast is hij uitvoerend hoofdredacteur van Technische en Kwantitatieve Analyse (TKA). De informatie in deze opinie is niet bedoeld als individueel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. De standpunten en vooruitzichten van Geels geven zijn mening weer in zijn hoedanigheid als directeur Research.